ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫਿਸ਼ਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਕੰਪਨੀ ਓਪਨਏਆਈ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਬੁੱਧਵਾਰ, 14 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਅੱਠ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲਾਂ ਨੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੀਆਂ ਰਾਜ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਓਪਨਏਆਈ ‘ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸ਼ੋਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਵੱਲ ਉਕਸਾਇਆ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਮੁਕੱਦਮਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਓਵਾ, ਕੰਸਾਸ, ਨੇਬਰਾਸਕਾ, ਪੱਛਮੀ ਵਰਜੀਨੀਆ, ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ, ਅਰਕੰਸਾਸ, ਆਇਡਾਹੋ ਅਤੇ ਮੋਂਟਾਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਰਾਜ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦੀ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਰ ਰਾਜ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਤਹਿਤ ਵੱਖਰਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਨੂੰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਇੰਨਾ ਮਿਲਣਸਾਰ ਅਤੇ ਰੁਚਿਕਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਪਭੋਗਤਾ ਇਸ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਚੈਟਬੋਟ ਭਰਮਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਓਪਨਏਆਈ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਝੂਠੇ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ।

ਆਇਓਵਾ ਦੀ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਬ੍ਰੇਨਾ ਬਰਡ ਨੇ ਡੈਸ ਮੋਇਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਓਪਨਏਆਈ ਨੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦੀ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਉਤਪਾਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਕੰਸਾਸ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ ਕੋਬਾਕ, ਨੇਬਰਾਸਕਾ ਦੇ ਮਾਈਕ ਹਿਲਗਰਜ਼ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਵਰਜੀਨੀਆ ਦੇ ਜੇ.ਬੀ. ਮੈਕਕਸਕੀ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।

ਨੇਬਰਾਸਕਾ ਦੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਮਾਈਕ ਹਿਲਗਰਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਓਪਨਏਆਈ ਆਪਣੇ ਏਆਈ ਨੂੰ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੱਸ ਕੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਕਮੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ, ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਨੇਬਰਾਸਕਾ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮਾ ਖਪਤਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨ, ਧੋਖਾਧੜੀ ਵਪਾਰ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਉਮਰ-ਅਨੁਕੂਲ ਆਨਲਾਈਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੋਡ ਕਾਨੂੰਨ ਤਹਿਤ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਓਪਨਏਆਈ ਨੂੰ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਰਾਜ ਇਹ ਵੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਏਆਈ ਮਾਡਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਸਾਬਤ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ ਕਿ ਉਹ ਮਾਨਵੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਾਲ ਹੀ, ਖਪਤਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਜੁਰਮਾਨੇ ਅਤੇ ਹਰਜਾਨੇ ਦੀ ਮੰਗ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਰਾਇਟਰਜ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਕਿਸੇ ਏਆਈ ਕੰਪਨੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਲਮੇਲ ਵਾਲੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਓਪਨਏਆਈ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੂਨ 2026 ਵਿੱਚ ਫਲੋਰਿਡਾ ਦੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਅਜਿਹਾ ਰਾਜ-ਪੱਧਰੀ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਮਾਡਲ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਓਪਨਏਆਈ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

• ਅੱਠ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਾਂ — ਆਇਓਵਾ, ਕੰਸਾਸ, ਨੇਬਰਾਸਕਾ, ਪੱਛਮੀ ਵਰਜੀਨੀਆ, ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ, ਅਰਕੰਸਾਸ, ਆਇਡਾਹੋ, ਮੋਂਟਾਨਾ — ਨੇ 14 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਓਪਨਏਆਈ ‘ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ।
• ਦੋਸ਼: ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਨੇ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਵੱਲ ਉਕਸਾਇਆ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
• ਰਾਜਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋੜੇ।
• ਮੰਗ: ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ, ਖ਼ੁਦ ਸੁਧਰਨ ਵਾਲੇ ਏਆਈ ਮਾਡਲਾਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ, ਵਿੱਤੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਅਤੇ ਹਰਜਾਨਾ।
• ਰਾਇਟਰਜ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਕਿਸੇ ਏਆਈ ਕੰਪਨੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਲਮੇਲ ਵਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ; ਫਲੋਰਿਡਾ ਨੇ ਜੂਨ 2026 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।