ਪੀਲੀਭੀਤ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨਵਦੀਪ ਰਿਨਵਾ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ 22 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੀਲੀਭੀਤ ਸਦਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ (ਹਲਕਾ ਨੰਬਰ 127) ਦੀ ਮਤਦਾਤਾ ਸੂਚੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਗੜਬੜੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ। ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੋਣ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਧਿਕਾਰੀ (ਈਆਰਓ) ਅਤੇ ਮਤਦਾਤਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੇਂਦਰ (ਵੀਆਰਸੀ) ਦੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਆਪਰੇਟਰ ਨੂੰ ਮਤਦਾਤਾ ਸੂਚੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੀਆਂ ਡਿਊਟੀਆਂ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਚੋਣ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੋਵਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਲੋਕ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਾਨੂੰਨ, 1950 ਦੀ ਧਾਰਾ 32 ਅਤੇ ਭਾਰਤੀਯ ਨਿਆਯ ਸੰਹਿਤਾ ਦੀਆਂ ਸਬੰਧਤ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੋਵਾਂ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਿਭਾਗੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਵੀਆਰਸੀ ਆਪਰੇਟਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਸਹਾਇਕ ਚੋਣ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਵੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਹਨ।

ਜਾਂਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ ਸੀ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਦਰਮਿਆਨ ਪੀਲੀਭੀਤ ਸਦਰ ਵਿੱਚ 13,150 ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਬਦਲ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਜਦਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਈਪਿਕ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਲੜੀਵਾਰ ਨੰਬਰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹੇ। ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ 884 ਰਹਿੰਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 2,600 ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਜੋੜ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਜੋ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਯੂਪੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਇੰਚਾਰਜ ਰਾਜੇਂਦਰ ਪਾਲ ਗੌਤਮ ਨੇ ਕੁੱਲ 16,554 ਵੋਟਾਂ ‘ਚ ਛੇੜਛਾੜ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਹਿਰੀ ਸੋਧ (ਐਸਆਈਆਰ) ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਜਾਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦਾ ਅਦਾਲਤੀ ਜਾਂ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨਿਰਣਾ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਪੀਲੀਭੀਤ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਕੁਝ ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਈਪਿਕ ਨੰਬਰਾਂ ‘ਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਖੋਜ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਦੂਜੇ ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ 22 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸੇ ਆਪਰੇਟਰ ਵੱਲੋਂ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ 21 ਅਕਤੂਬਰ ਦਰਮਿਆਨ ਦਰਜ ਨਾਮ ਜੋੜਨ (ਫਾਰਮ-6) ਅਤੇ ਨਾਮ ਕਟੌਤੀ (ਫਾਰਮ-7) ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਰਿਪੋਰਟ ਸੌਂਪੀ ਜਾਵੇ। ਗਲਤ ਫਾਰਮ-8 ਐਂਟਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਧਾਰ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਪੀਲੀਭੀਤ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਲਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਤਦਾਤਾ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਹਨ, ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਰਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪੋ-ਆਪਣੀਆਂ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਕੇ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਰਿਪੋਰਟ ਸੌਂਪਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਹਿਰੀ ਸੋਧ (ਐਸਆਈਆਰ) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਰੋਧ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤੀ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 2022 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀਲੀਭੀਤ ਸਦਰ ਤੋਂ ਭਾਜਪਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸੰਜੇ ਗੰਗਵਾਰ 7,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਜਿੱਤੇ ਸਨ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

• ਪੀਲੀਭੀਤ ਸਦਰ (127) ਦੀ ਮਤਦਾਤਾ ਸੂਚੀ ‘ਚ ਗੜਬੜੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ; ਈਆਰਓ ਅਤੇ ਵੀਆਰਸੀ ਆਪਰੇਟਰ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਹਟਾਏ ਗਏ
• ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਈਆਰਓ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਧਾਰਾ 32, ਲੋਕ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਬੀਐਨਐਸ ਤਹਿਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ
• ਈਪਿਕ ਨੰਬਰਾਂ ‘ਤੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਦੂਜੇ ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦਿਖਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ
• ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਦਾਅਵਾ: 13,150 ਨਾਮ ਬਦਲੇ, 884 ਕੱਟੇ, 2,600 ਗੈਰ-ਵਸਨੀਕ ਜੋੜੇ (ਅਣ-ਨਿਰਣਿਤ ਦਾਅਵੇ)
• ਪੂਰੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ‘ਚ ਮਤਦਾਤਾ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ; ਦੋ ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮ