ਨਸ਼ਾ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਰਕੁਨ ਪਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਝੋਟਾ ਦਾ ਅੱਜ ਮਾਨਸਾ ’ਚ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ 26 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਦੀਵਾਲੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਚਕੇਰੀਆਂ ਰੋਡ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ’ਤੇ ਅੰਤਿਮ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਝੋਟਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਭੀਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਚਿਖਾ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਾਜਿਕ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਸਮੇਤ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।
ਝੋਟਾ ਦੀ ਦੇਹ ਐਤਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪੀਜੀਆਈਐੱਮਈਆਰ ਤੋਂ ਮਾਨਸਾ ਪਹੁੰਚੀ ਸੀ। ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਾਨਸਾ ਪਹੁੰਚਣ ’ਤੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ “ਪਰਮਿੰਦਰ ਝੋਟਾ ਅਮਰ ਰਹੇ” ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾਏ। ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਹ ਘਰ ਲਿਜਾਈ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅੰਤਿਮ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੁਪਹਿਰ ਲਗਭਗ 12 ਤੋਂ 1 ਵਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੇਤਾਂ ’ਚ ਸਸਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਝੋਟਾ ਨੂੰ 13 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਇਕ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ’ਚ ਦਵਾਈ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਅੰਦਰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਫੇਸਬੁੱਕ ਲਾਈਵ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਸ ’ਚ ਉਹ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਨਾਲ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹਿਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੇਹ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮਾਨਸਾ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਮੁਰਦਾਘਰ ’ਚ ਰਹੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
5 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਲੰਮਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਖਤਮ ਹੋਇਆ। ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸਪੀਕਰ ਕੁਲਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧਵਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ ਸਮੇਤ ਸਰਕਾਰੀ ਵਫ਼ਦ ਨਾਲ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਦੀ ਬੈਠਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਿਵਾਰ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਅਤੇ ਸਸਕਾਰ ਲਈ ਮੰਨ ਗਿਆ। ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ 2 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਖਿਆਲਾ ਕਲਾਂ ਪਿੰਡ ’ਚ ਝੋਟਾ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਟਰੌਮਾ ਸੈਂਟਰ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਮਾਨਸਾ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬੁੱਤ ਲਗਾਉਣਾ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸਸਕਾਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਝੋਟਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਭੀਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਵੁਕ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੀਵਾਲੀ ਦੇ ਇਸ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਹਰ ਨੌਜਵਾਨ ਨਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਗਣ ਦਾ ਪ੍ਰਣ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਿਅਰਥ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਭੀਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਕਤਲ ਪਿੱਛੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂਆਂ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਕਤਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੁਣ ਸੀਬੀਆਈ ਕੋਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੇਸ ਦੁਬਾਰਾ ਦਰਜ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਸਸਕਾਰ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਮੌਤ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਪੱਖ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- ਝੋਟਾ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਦੀਵਾਲੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮਾਨਸਾ ’ਚ ਚਕੇਰੀਆਂ ਰੋਡ ਵਾਲੇ ਖੇਤਾਂ ’ਚ ਹੋਇਆ, ਕਤਲ ਦੇ 26 ਦਿਨ ਬਾਅਦ
- ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਭੀਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਚਿਖਾ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਦਿੱਤੀ; ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵਿਦਾਈ ਦਿੱਤੀ
- ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਪੀਜੀਆਈਐੱਮਈਆਰ ’ਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ; ਦੇਹ ਐਤਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਮਾਨਸਾ ਪਹੁੰਚੀ
- 22 ਦਿਨ ਦੇ ਧਰਨੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 5 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਸਮਝੌਤਾ: 2 ਕਰੋੜ ਸਹਾਇਤਾ, ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ, ਟਰੌਮਾ ਸੈਂਟਰ ਤੇ ਬੁੱਤ
- ਪਿਤਾ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਪ੍ਰਣ ਲੈਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ; ਕਤਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸੀਬੀਆਈ ਕੋਲ
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ