ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਯੂਐੱਸਐੱਸ ਥੀਓਡੋਰ ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਜਹਾਜ਼ਵਾਹਕ ਬੇੜਾ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਅਮਰੀਕੀ ਜਹਾਜ਼ਵਾਹਕ ਬੇੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤਿੰਨ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਦੇ ਨਾਲ ਯੂਐੱਸਐੱਸ ਜਾਰਜ ਐੱਚ. ਡਬਲਯੂ. ਬੁਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਐੱਸਐੱਸ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ। ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਕਿ ਤਿੰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਜਹਾਜ਼ਵਾਹਕ ਬੇੜੇ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ; ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਜਿਹੀ ਤਾਇਨਾਤੀ 2003 ਵਿੱਚ ਇਰਾਕ ’ਤੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਖੀ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ 13 ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਜਹਾਜ਼, ਦੋ ਕਰੂਜ਼ਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤਟੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਤੇ 20,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੈਨਿਕ ਤੇ ਮਰੀਨ ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ। ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਬੇੜੇ ਵਿੱਚ ਐਫ/ਏ-18 ਸੁਪਰ ਹਾਰਨੈੱਟ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼, ਐਫ-35ਸੀ ਸਟੈਲਥ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਈਏ-18ਜੀ ਗਰਾਊਲਰ ਜੈਮਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਤਾਇਨਾਤੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ’ਤੇ ਹਮਲੇ ਜਾਰੀ ਹਨ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਪਾਰ ਸੰਚਾਲਨ ਕੇਂਦਰ (ਯੂਕੇਐੱਮਟੀਓ) ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਰਹੇ ਇੱਕ ਟੈਂਕਰ ਨੂੰ ਅਣਪਛਾਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਈਲ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੰਜਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗ ਗਈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫਰਮ ਵੈਨਗਾਰਡ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਪਛਾਣ ਪਨਾਮਾ ਝੰਡੇ ਵਾਲੇ ‘ਆਨ ਫੀਨਿਕਸ’ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਓਮਾਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਮੀਲ ਦੂਰ ਸੀ। ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਈਰਾਨ ਦੇ ਇਸਲਾਮੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਗਾਰਡ ਕੋਰ (ਆਈਆਰਜੀਸੀ) ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਐਤਵਾਰ ਅਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਛੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ 20 ਲੱਖ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਟੈਂਕਰ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਇਹ ਦਾਅਵੇ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ — ਨਾ ਤਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਾਂਝੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੂਚਨਾ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹਮਲਾ ਪੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਚੌਥੇ ਟੈਂਕਰ ਵਿੱਚ ਸੁਰੰਗ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਆਈਆਰਜੀਸੀ ਨੇ ਕਸ਼ਮ ਟਾਪੂ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਰੋਨ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਇਹ ਦਾਅਵੇ ਵੀ ਅਪੁਸ਼ਟ ਹਨ।
ਈਰਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰਸਤਾ ਉਸ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਗਲਿਆਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਖਾੜੀ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਮਲੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ ਟੈਂਕਰ ਇਸ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਅਨੁਕੂਲ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਪਿਛੋਕੜ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ 28 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ’ਤੇ ਹਮਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨੌਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਜੰਗ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵੇਂ ਹਮਲੇ “ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸੰਭਵ” ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵਿਕਲਪ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਨਿਰੀਖਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੁਕਸਾਨੇ ਗਏ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦੇਵੇਗਾ। ਕੂਟਨੀਤੀ ਠੱਪ ਪਈ ਹੈ — ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਮੁੜ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਈਰਾਨ ਦੀ ਦੋ-ਦਿਨਾ ਯੋਜਨਾ ’ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਜਵਾਬ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿੰਨ ਬੇੜਿਆਂ ਦੀ ਤਾਇਨਾਤੀ ਨਾਲ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਤੋਂ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- ਯੂਐੱਸਐੱਸ ਥੀਓਡੋਰ ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ 15 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਪਹੁੰਚਿਆ; ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ ਨੇ 16 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ
- ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤਿੰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਜਹਾਜ਼ਵਾਹਕ ਬੇੜੇ — ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, 2003 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਵਾਰ
- ਯੂਕੇਐੱਮਟੀਓ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ: ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਨੇੜੇ ਟੈਂਕਰ ‘ਆਨ ਫੀਨਿਕਸ’ ’ਤੇ ਹਮਲਾ, ਚਾਲਕ ਦਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ
- ਈਰਾਨ ਦਾ ਛੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੁਪਰਟੈਂਕਰ ਡੁੱਬਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਪੁਸ਼ਟ ਹੈ
- ਈਰਾਨ ਨੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਨਿਰੀਖਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਟਰੰਪ ਨੇ ਨਵੇਂ ਹਮਲੇ “ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸੰਭਵ” ਕਹੇ, ਵਿਕਲਪ ਖੁੱਲ੍ਹਾ
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ