Wednesday, 18 November 2026  |  ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਨਿਊਜ਼ ਡੈਸਕ
ਤਾਜ਼ਾ ਖ਼ਬਰ
ਆਰਥਿਕਤਾ

ਭਾਰਤ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ’ਚ ਵੱਡੀ ਛਾਲ ਦੀ ਤਿਆਰੀ — ਪੰਜ ਤੱਟੀ ਕਲੱਸਟਰਾਂ ’ਚ 10 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਨਿਵੇਸ੍ਹ ਦਾ ਟੀਚਾ, 2030 ਤੱਕ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਦੇਸ੍ਹਾਂ ’ਚ ਸ੍ਹਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ — ਭਾਰਤ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ’ਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦੇਸ੍ਹਾਂ ’ਚ ਸ੍ਹਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਦਿਸ੍ਹਾ ’ਚ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ, ਜਹਾਜ਼ਰਾਨੀ ਅਤੇ ਜਲ ਮਾਰਗ ਮੰਤਰੀ ਸਰਬਾਨੰਦ ਸੋਨੋਵਾਲ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ’ਚ ਹੋਏ ਇਂਡੀਆ ਸ੍ਹਿਪਬਿਲਡਿਂਗ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ ਕਾਨਕਲੇਵ 2026 ’ਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਦੇਸ੍ਹ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਨਵੀਆਂ ਤੱਟੀ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲੱਸਟਰਾਂ ’ਚ ਕਰੀਬ 10 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਨਿਵੇਸ੍ਹ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ 2030 ਤੱਕ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇਸ੍ਹਾਂ ’ਚ ਅਤੇ 2047 ਤੱਕ ਚੋਟੀ ਦੇ ਪੰਜ ਦੇਸ੍ਹਾਂ ’ਚ ਸ੍ਹਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜ ਨਵੇਂ ਗ੍ਰੀਨਫੀਲਡ ਕਲੱਸਟਰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ੍ਹ ਦੇ ਦੁਗਰਾਜਪਟਨਮ, ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਕੁਛੜੀ, ਮਹਾਰਾਸ੍ਹਟਰ ਦੇ ਦਿਘੀ, ਓਡੀਸ੍ਹਾ ਦੇ ਕੇਂਦਰਪਾੜਾ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਥੂਥੁਕੁਡੀ ’ਚ ਬਣਾਏ ਜਾਣਗੇ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਥਾਵਾਂ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਆਧੁਨਿਕ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਕਾਨਕਲੇਵ ’ਚ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਤਿੱਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ — ਐੱਚਡੀ ਕੇਐੱਸਓਈ, ਸੈਮਸੰਗ ਹੈਵੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਹਨਵਾ ਓਸ੍ਹਨ — ਸਮੇਤ 30 ਅਂਤਰਰਾਸ੍ਹਟਰੀ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਦਸ ਅਂਤਰਰਾਸ੍ਹਟਰੀ ਵਫ਼ਦ ਮਂਗਲਵਾਰ ਨੂਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕਲੱਸਟਰ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨਗੇ।

ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ’ਚ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੇਸ੍ਹ ਦੀ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਆਰਡਰ ਪਾਈਪਲਾਈਨ ’ਚ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 1.7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਰਡਰਾਂ ਦਾ 80 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਨਿਰਯਾਤ ਆਰਡਰਾਂ ਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡਾਂ ’ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਕਾਨਕਲੇਵ ਦੌਰਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ‘ਨੌਕੋਸ੍ਹ’ ਪੋਰਟਲ ਵੀ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਮੁਰੱਮਤ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਇੱਕੋ ਡਿਜੀਟਲ ਮੰਚ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਡੈਮੇਨ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡਜ਼ ਅਤੇ ਕੋਚੀਨ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡ ਵਿਚਕਾਰ ਭਵਿੱਖ ’ਚ ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਵੀ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਪਹਿਲ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੇ ਗਏ 8 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਤੀ ਪੈਕੇਜ ’ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ।

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ’ਚ ਨਿਵੇਸ੍ਹ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਹਜ਼ਆਰਾਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਣਗੇ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੀ ਵਧੇਗੀ। ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਨੂਂ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵੱਡੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿਦੇਸ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਖ਼ਰੀਦਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ; ਘਰੇਲੂ ਕਲੱਸਟਰ ਬਣਨ ਨਾਲ ਇਹ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟੇਗੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਯਾਤਕ ਦੇਸ੍ਹ ਵਜੋਂ ਵੀ ਉੱਭਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

  • ਪੰਜ ਨਵੇਂ ਤੱਟੀ ਕਲੱਸਟਰਾਂ ’ਚ ਕਰੀਬ 10 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਨਿਵੇਸ੍ਹ ਦਾ ਟੀਚਾ
  • 2030 ਤੱਕ ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਅਤੇ 2047 ਤੱਕ ਚੋਟੀ ਦੇ 5 ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇਸ੍ਹਾਂ ’ਚ ਸ੍ਹਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ
  • 30 ਅੰਤਰਰਾਸ੍ਹਟਰੀ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡਾਂ ਨੇ ਕਾਨਕਲੇਵ ’ਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ; ਦਸ ਵਫ਼ਦ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨਗੇ
  • ਆਰਡਰ ਪਾਈਪਲਾਈਨ: 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼, ਕੀਮਤ 1.7 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ; 80 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਿਰਯਾਤ ਆਰਡਰ
  • ‘ਨੌਕੋਸ੍ਹ’ ਡਿਜੀਟਲ ਪੋਰਟਲ ਲਾਂਚ; ਡੈਮੇਨ–ਕੋਚੀਨ ਸ੍ਹਿਪਯਾਰਡ ਸਮਝੌਤਾ

ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ

ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੋ

Your email address will not be published. Required fields are marked *

ਹਫ਼ਤੇ ਦੀਆਂ ਚੋਣਵੀਆਂ ਪੜ੍ਹਤਾਂ

ਹਫ਼ਤੇ ਦੀਆਂ ਚੋਣਵੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਈਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਜੁੜੋ — ਬਟਨ ਦਬਾਉਣ ’ਤੇ ਤਿਆਰ ਸੁਨੇਹਾ ਖੁੱਲ੍ਹੇਗਾ।