ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਹਿਮੂਦ ਅੱਬਾਸ ਨੇ ਨਵੰਬਰ ‘ਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਵਿਧਾਨ ਪਰਿਸ਼ਦ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦਿਆਂ ਵਿਧਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੋਹਾਂ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ 11 ਸਤੰਬਰ 2027 ਤੱਕ ਟਾਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਵਫ਼ਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੱਬਾਸ ਦੇ ਡਿਕਰੀ ‘ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੀਆਂ “ਰੁਕਾਵਟਾਂ” ਕਾਰਨ “ਸੁਤੰਤਰ, ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ” ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਢੁੱਕਵੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀਆਂ।

ਫ਼ਲਸਤੀਨੀਆਂ ਨੇ 2005-06 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾ ਤਾਂ ਵਿਧਾਨਕ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ‘ਚ ਵੋਟ ਪਾਈ ਹੈ। 90 ਸਾਲਾ ਅੱਬਾਸ 2005 ‘ਚ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਮਾਸ ਨੇ ਗਾਜ਼ਾ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਵੋਟਰ ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਪਰਿਸ਼ਦ ਚੁਣਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਡਿਕਰੀ ‘ਚ ਨਵੰਬਰ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਟਾਲਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵਜੋਂ ਪੱਛਮੀ ਕਿਨਾਰੇ ‘ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜੀ ਹਮਲੇ, ਬਸਤੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ, ਬਸਤੀਦਾਰਾਂ ਦੀ ਹਿੰਸਾ, ਆਵਾਜਾਈ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ (ਪੂਰਬੀ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਸਮੇਤ) ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਟੈਕਸ ਮਾਲੀਏ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਗਾਜ਼ਾ ਲਈ “ਅਸਾਧਾਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸਥਿਤੀਆਂ”, ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੀ ਅਧੂਰੀ ਵਾਪਸੀ, ਪੁਨਰਨਿਰਮਾਣ ‘ਚ ਤਰੱਕੀ ਨਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਥਿਰਤਾ ਬਲਾਂ ਦੀ ਤਾਇਨਾਤੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਟਾਫ਼ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਰੀਖਕਾਂ ਨੂੰ ਗਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ‘ਚ ਪਹੁੰਚ ਨਾ ਦੇਣ ਦਾ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਗਿਆ।

ਟਾਲਮਟੋਲ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਸੰਗਠਨ (ਪੀਐਲਓ) ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮਤੇ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਧੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ — ਏਐਫਪੀ ਅਨੁਸਾਰ ਫ਼ਤਹ ਅਤੇ ਹਮਾਸ ਸਮੇਤ ਧੜਿਆਂ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਕਾਹਿਰਾ ‘ਚ ਹੋਈ ਬੈਠਕ ‘ਚ ਚੋਣਾਂ ਟਾਲਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਹਮਾਸ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ “ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ‘ਚ ਕਦਮ” ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਪੁਨਰਨਿਰਮਾਣ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਗਿਡਿਓਨ ਸਾਰ ਨੇ ਅੱਬਾਸ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ‘ਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਉਣ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ “ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਲਈ ਗੜ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਬੇਤੁਕਾ ਝੂਠ” ਹੈ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਅੱਬਾਸ ਨੂੰ “ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ” ਤੱਕ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਟਾਲਮਟੋਲ ਨਾਲ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਸਾਖ — ਜਿਸ ‘ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਦੇ ਰਹੇ ਹਨ — ਨੂੰ ਹੋਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚੇਗਾ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

• ਅੱਬਾਸ ਨੇ ਨਵੰਬਰ ਦੀਆਂ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਵਿਧਾਨਕ ਚੋਣਾਂ ਰੱਦ ਕਰਕੇ ਵਿਧਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੋਹਾਂ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ 11 ਸਤੰਬਰ 2027 ਤੱਕ ਟਾਲ ਦਿੱਤਾ।
• 2005-06 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀਆਂ ਨੇ ਕੋਈ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਦੇਖੀ — ਲਗਭਗ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੋਟ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ।
• ਕਾਰਨ: ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਲੇ, ਬਸਤੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ, ਆਵਾਜਾਈ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ, ਟੈਕਸ ਮਾਲੀਆ ਰੋਕਣਾ ਅਤੇ ਗਾਜ਼ਾ ‘ਚ “ਅਸਾਧਾਰਨ” ਹਾਲਾਤ।
• ਪੀਐਲਓ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਫ਼ਤਹ-ਹਮਾਸ ਸਮੇਤ ਧੜਿਆਂ ਦੀ ਕਾਹਿਰਾ ਬੈਠਕ ‘ਚ ਸਹਿਮਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ੈਸਲਾ; ਹਮਾਸ ਨੇ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।
• ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸਾਰ ਨੇ ਦਾਅਵੇ ਰੱਦ ਕੀਤੇ — “ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਦਾ ਬੇਤੁਕਾ ਝੂਠ”।