ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 8 ਅਕਤੂਬਰ — ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ (ਆਈਏਐਫ਼) ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ 8 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਆਪਣਾ 94ਵਾਂ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ। ਇਸ ਸਾਲ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਮਾਗਮ ਗਾਜ਼ੀਆਬਾਦ ਸਥਿਤ ਹਿੰਡਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਿਖੇ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਪਰੇਡ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹਵਾਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ (ਫਲਾਈਪਾਸਟ) ਹੋਇਆ।

ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਿਵਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ “ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ – ਇਨਫਾਲਿਬਲ, ਇਮਪਰਵਿਅਸ ਐਂਡ ਪ੍ਰਿਸਾਈਜ਼” (ਅਭੁੱਲ, ਅਭੇਦ ਅਤੇ ਸਟੀਕ) ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਾ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਤਿਆਰੀ, ਤਕਨੀਕੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਸਟੀਕਤਾ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ “ਸਕਸ਼ਮ, ਸਸ਼ਕਤ, ਆਤਮਨਿਰਭਰ” ਸੀ, ਜੋ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਰੱਖਿਆ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੀ।

ਹਿੰਡਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਰਾਫੇਲ, ਸੁਖੋਈ-30ਐਮਕੇਆਈ, ਮਿਗ-29, ਤੇਜਸ, ਸੀ-17 ਅਤੇ ਅਪਾਚੇ ਸਮੇਤ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੜਾਕੂ, ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਅਤੇ ਰੋਟਰੀ-ਵਿੰਗ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਫਲਾਈਪਾਸਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਏਅਰ ਚੀਫ ਮਾਰਸ਼ਲ ਏਪੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪਰੇਡ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਐਮਆਈ-17 ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਨੇ ਹਵਾਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਝੰਡਾ, ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਾ ਝੰਡਾ ਅਤੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦਾ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਇਆ।

ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਮੁਰਮੂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਹਵਾਈ ਯੋਧਿਆਂ, ਬਜ਼ੁਰਗ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕਰਣਯੋਗ ਉਦਾਹਰਣ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਤਾ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਤੇ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਉੱਚ ਮਿਆਰ ਕਾਇਮ ਰੱਖੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਸ, ਸਟੀਕਤਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ। ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀਪੀ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਵੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸਾਹਸ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਤਾ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੇ ਆਫ਼ਤ ਰਾਹਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਮਨੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਇਸ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਜੋਧਪੁਰ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਅਭਿਆਸ ਤਰੰਗ ਸ਼ਕਤੀ 2026 (26 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ 12 ਅਕਤੂਬਰ, ਵਿਸ਼ਾ: “ਪਾਵਰ ਇਨ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ”) ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸੂਰਯਕਿਰਨ ਏਅਰੋਬੈਟਿਕ ਟੀਮ ਦਾ ਹਵਾਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਜਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਖਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 8 ਅਕਤੂਬਰ 1932 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਕਵਾਡਰਨ 1933 ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਏਅਰ ਚੀਫ ਮਾਰਸ਼ਲ ਏਪੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ 94 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸੈਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਵਾਪੀਟੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਅੱਜ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨੈਟਵਰਕ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੈਨਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ 1947-48 ਦੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਆਪਰੇਸ਼ਨਾਂ, 1965 ਅਤੇ 1971 ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰਗਿਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਜ ਇਹ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ, ਨਿਗਰਾਨੀ, ਖੋਜ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਤੇ ਆਫ਼ਤ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

• ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ 8 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ 94ਵਾਂ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ; ਹਿੰਡਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਪਰੇਡ ਅਤੇ ਫਲਾਈਪਾਸਟ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
• ਇਸ ਸਾਲ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ “ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ – ਇਨਫਾਲਿਬਲ, ਇਮਪਰਵਿਅਸ ਐਂਡ ਪ੍ਰਿਸਾਈਜ਼” (ਅਭੁੱਲ, ਅਭੇਦ ਅਤੇ ਸਟੀਕ) ਹੈ।
• ਫਲਾਈਪਾਸਟ ਵਿੱਚ ਰਾਫੇਲ, ਸੁਖੋਈ-30ਐਮਕੇਆਈ, ਮਿਗ-29, ਤੇਜਸ, ਸੀ-17 ਅਤੇ ਅਪਾਚੇ ਜਹਾਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਰਹੇ; ਏਅਰ ਚੀਫ ਮਾਰਸ਼ਲ ਏਪੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪਰੇਡ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ।
• ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਮੁਰਮੂ ਅਤੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀਪੀ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਹਵਾਈ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਵਿੱਚ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸਾਹਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ।
• ਸੂਰਯਕਿਰਨ ਟੀਮ ਦਾ ਜੋਧਪੁਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਤਰੰਗ ਸ਼ਕਤੀ 2026 ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਜਸ਼ਨ; ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ 1932 ਤੋਂ ਚਾਰ ਵਾਪੀਟੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਨੈਟਵਰਕ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੈਨਾ ਬਣੀ।