ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਪੀਟ ਹੈਗਸੈੱਥ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਲ਼ ਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧਾਂ ’ਤੇ ਨਵੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਦੀ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਹੈਗਸੈੱਥ ਨੇ ਇਹ ਹਦਾਇਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਮੈਮੋ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਖ਼ਬਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹਨ; ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਮੈਮੋ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।
ਇਹ ਕਦਮ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਓਟਾਵਾ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ, ਰੱਖਿਆ ਖ਼ਰਚ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ’ਚ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀਆਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਧਮਕੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਣਾਅ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਸ ਕਦਮ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਲਈ “ਥੱਪੜ” ਵਰਗਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਮੈਮੋ ਦੀਆਂ ਸਹੀ ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਜੇ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਹੋਈਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਗੁਪਤ ਹੈ ਅਤੇ ਪੈਂਟਾਗਨ ਨੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਫ਼ੌਜੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ’ਤੇ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ।
ਹੈਗਸੈੱਥ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਸ਼ੌਨ ਪਾਰਨੈੱਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ “ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਲ਼ ਉਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਠੋਸ ਅਮਰੀਕੀ ਰੱਖਿਆ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਅੰਤ ’ਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਤਾਕਤ ਨਾਲ਼ ਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਹਦਾਇਤਾਂ ਰੱਖਿਆ ਖੁਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ, ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਕਮਾਂਡ (ਨੋਰਾਡ) ਜਾਂ ਨਾਟੋ ਰਾਹੀਂ ਸਹਿਯੋਗ ’ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ।
ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਡੇਵਿਡ ਮੈਕਗਿੰਟੀ ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਹੈਲੀਫ਼ੈਕਸ ’ਚ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੰਮੇਲਨ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਮੈਮੋ ਵੇਖਿਆ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਜਾਣੂ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਪਰ ਮੈਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਰੱਖਿਆ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੁਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ’ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ-ਅਮਰੀਕਾ ਸਹਿਯੋਗ ਜਾਰੀ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਫ਼ੌਜੀ-ਤੋਂ-ਫ਼ੌਜੀ ਸਬੰਧਾਂ ’ਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।
ਸੰਮੇਲਨ ’ਚ ਮੌਜੂਦ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨੇਟਰ ਮਾਈਕ ਰਾਊਂਡਜ਼ ਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਮੋ ਦਾ ਕੈਨੇਡਾ ’ਚ ਮੌਜੂਦ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ’ਤੇ ਕੋਈ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਨੋਰਾਡ, ਨਾਟੋ ਜਾਂ ਫ਼ਾਈਵ ਆਈਜ਼ ’ਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਮੈਮੋ ਆਮ ਝੰਡਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਜਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਲੈਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਰਾਊਂਡਜ਼ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੈਮੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦਹਾਕਿਆਂ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ — 1940 ’ਚ ਬਣਿਆ ਰੱਖਿਆ ’ਤੇ ਸਥਾਈ ਸਾਂਝਾ ਬੋਰਡ, 1949 ’ਚ ਬਣਿਆ ਨਾਟੋ ਅਤੇ 1958 ’ਚ ਸਥਾਪਿਤ ਨੋਰਾਡ ਇਸ ਦੀ ਨੀਂਹ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਨੇ ਓਟਾਵਾ ’ਚ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕੈਨੇਡਾ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਅਜੇ ਕੁਝ ਬਦਲਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਦਿਨਾਂ ’ਚ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਮੈਮੋ ਸਾਂਝੇ ਅਭਿਆਸਾਂ, ਸਿਖਲਾਈ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਕਿਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ: ਹੈਗਸੈੱਥ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਗੁਪਤ ਮੈਮੋ ਰਾਹੀਂ ਅਮਰੀਕਾ-ਕੈਨੇਡਾ ਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧਾਂ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਾਈਆਂ; ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਮੈਮੋ ਖ਼ੁਦ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।
- ਪੈਂਟਾਗਨ: ਖੁਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ, ਨੋਰਾਡ ਅਤੇ ਨਾਟੋ ਸਹਿਯੋਗ ’ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ।
- ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਮੈਕਗਿੰਟੀ: “ਅਸੀਂ ਮੈਮੋ ਵੇਖਿਆ ਹੀ ਨਹੀਂ; ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਬੰਧਾਂ ’ਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।”
- ਸੈਨੇਟਰ ਰਾਊਂਡਜ਼: ਝੰਡਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਸੀਮਤ; ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਜ਼ਰੂਰੀ; ਮੈਮੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਆਰ, ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਦਸਤਖ਼ਤ।
- ਪਿਛੋਕੜ: ਟਰੰਪ ਦੀਆਂ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ, ਵਪਾਰ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਖ਼ਰਚ ’ਤੇ ਤਣਾਅ; ਨੋਰਾਡ 1958 ਤੋਂ ਸਾਂਝੀ ਕਮਾਂਡ।
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ