ਦੁਸ਼ਾਂਬੇ। ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੁਸ਼ਾਂਬੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਘਾਈ ਸਹਿਯੋਗ ਸੰਗਠਨ (ਐਸਸੀਓ) ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਮੁਖੀਆਂ ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਬੈਠਕ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੋਹਿਰ ਰਸੂਲਜ਼ੋਦਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਰਜ਼ਾ ਆਰਿਫ਼ ਨਾਲ ਦੁਵੱਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਐਸਸੀਓ ਦੇ ਮੰਚ ‘ਤੇ ਖੇਤਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਰਸੂਲਜ਼ੋਦਾ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚਲੇ ਆ ਰਹੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਗਹਿਰੇ ਸੰਪਰਕਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਐਕਸ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਐਸਸੀਓ ਸਰਕਾਰ ਮੁਖੀਆਂ ਦੀ ਬੈਠਕ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ‘ਤੇ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ।
ਐਸਸੀਓ ਕੌਂਸਲ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਅੱਤਵਾਦ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਸੁਰ ਅਪਣਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਤਵਾਦ ਮਾਸੂਮ ਜਾਨਾਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਤੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਪੂਰੇ ਪਾਰਿਸਥਿਤਿਕ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਤਵਾਦ ‘ਤੇ ਦੋਹਰੇ ਮਾਪਦੰਡ ਅਪਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੰਗ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵਿਵਾਦ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ — ਸੰਵਾਦ ਅਤੇ ਕੂਟਨੀਤੀ ਹੀ ਰਾਹ ਹੈ।
ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਹਿਲਾ ਐਸਸੀਓ ਸੱਭਿਅਤਾ ਸੰਵਾਦ ਮੰਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੋਲਰ ਗਠਜੋੜ, ਆਫ਼ਤ-ਰੋਧੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਲਈ ਗਠਜੋੜ, ਮਿਸ਼ਨ ਲਾਈਫ਼ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਜੈਵ-ਈਂਧਨ ਗਠਜੋੜ ਵਰਗੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਫ਼ਾਇਤੀ ਸਾਫ਼ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ-ਰੋਧੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ 25ਵੀਂ ਐਸਸੀਓ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਘੋਸ਼ਣਾ-ਪੱਤਰ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2027 ਲਈ ਐਸਸੀਓ ਬਜਟ ਅਤੇ 2026-2030 ਲਈ ਵਪਾਰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਕਾਰਜ ਯੋਜਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਭਾਰਤ 2017 ਤੋਂ ਐਸਸੀਓ ਦਾ ਪੂਰਨ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੰਚਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ, ਚੀਨ, ਰੂਸ, ਈਰਾਨ, ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ, ਕਿਰਗਿਜ਼ਸਤਾਨ, ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ, ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਬੇਲਾਰੂਸ ਸਮੇਤ ਦਸ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਦੀ ਇਹ ਬੈਠਕ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਹ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਦੌਰਾ ਹੈ; ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਜੁਲਾਈ 2021 ਵਿੱਚ ਐਸਸੀਓ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਬੈਠਕ ਲਈ ਦੁਸ਼ਾਂਬੇ ਆਏ ਸਨ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੁਸ਼ਾਂਬੇ ਵਿੱਚ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੋਹਿਰ ਰਸੂਲਜ਼ੋਦਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਮੁਲਾਕਾਤ; ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ
- ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਰਜ਼ਾ ਆਰਿਫ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਦੁਵੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ
- ਐਸਸੀਓ ਸੰਬੋਧਨ: ਅੱਤਵਾਦ ਦੇ ਪੂਰੇ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ; ਦੋਹਰੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ
- ਭਾਰਤ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਹਿਲਾ ਐਸਸੀਓ ਸੱਭਿਅਤਾ ਸੰਵਾਦ ਮੰਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰੇਗਾ
- ਸਾਂਝਾ ਘੋਸ਼ਣਾ-ਪੱਤਰ ਅਪਣਾਇਆ: 2027 ਦਾ ਬਜਟ ਅਤੇ 2026-2030 ਵਪਾਰ ਕਾਰਜ ਯੋਜਨਾ ਸ਼ਾਮਲ
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ