ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਤੱਕ ਟਾਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਫੌਕਸ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਸੀਂ 1 ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਖਾਂਗੇ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਤਰੀਕ ਦਾ ਕੀ ਮਹੱਤਵ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੇ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਫ਼ੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੁਣ 2027 ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਕਈ ਵਾਰ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨੇਟ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਮਤੇ ਨੂੰ 51 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 48 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਮਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਸੈਨੇਟਰਾਂ — ਮੇਨ ਦੀ ਸੂਜ਼ਨ ਕੋਲਿਨਜ਼, ਅਲਾਸਕਾ ਦੀ ਲੀਜ਼ਾ ਮਰਕੋਵਸਕੀ ਅਤੇ ਕੈਂਟਕੀ ਦੇ ਰੈਂਡ ਪਾਲ — ਨੇ ਡੈਮੋਕਰੈਟਾਂ ਨਾਲ ਵੋਟ ਪਾਈ। ਵੋਟ 3 ਨਵੰਬਰ ਦੀਆਂ ਮੱਧ-ਕਾਲੀ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਈਰਾਨ ਜੰਗ ’ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵੱਡੀ ਸੈਨੇਟ ਕਾਰਵਾਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕਰੈਟਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਮਿਲੀ ਸੀ।
ਅਮਰੀਕਾ–ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ 28 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਟਰੰਪ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਮਸਲਾ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਮੋਸਾਦ ਦੇ ਮੁਖੀ ਰੋਮਨ ਗੋਫ਼ਮੈਨ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇ ਅਮਰੀਕਾ–ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਹਮਲੇ ਫਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਸੀਐੱਨਐੱਨ ਦੀ ਉਸ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ’ਚ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਈਰਾਨ ਕਿਸੇ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਹੁਣ ਗੈਸ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵੱਲ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਮਾਣੂ ਰਸਤਾ ਉਸ ਲਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ “ਬਦਮਾਸ਼” ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੰਗ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੈਅ ਹੋਵੇਗਾ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਟਿੱਪਣੀ ਦੀ ਮੰਗ ’ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਸੀਐੱਨਐੱਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਮਰੀਕਾ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਈਰਾਨ ’ਤੇ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਂਦੇ ਆਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਤਹਿਰਾਨ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ 1 ਜਨਵਰੀ 2027 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
- ਸੈਨੇਟ ਨੇ 51–48 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ’ਤੇ ਰੋਕ ਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਤਾ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
- ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਸੈਨੇਟਰਾਂ ਨੇ ਡੈਮੋਕਰੈਟਾਂ ਨਾਲ ਵੋਟ ਪਾਈ।
- ਅਮਰੀਕਾ–ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ 28 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ।
- ਮੋਸਾਦ ਮੁਖੀ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਹਮਲੇ ਫਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ; ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ’ਚ ਲਿਆ।
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ