ਮੁੰਬਈ: ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ 16 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ 49 ਗ਼ੈਰ-ਬੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ (NBFCs) ਦੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ (CoR) ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਆਪਣੀ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਦੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪ੍ਰੈੱਸ ਰਿਲੀਜ਼ਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ 13 NBFCs ਅਤੇ ਇਕ ਹਾਊਸਿੰਗ ਫਾਇਨਾਂਸ ਕੰਪਨੀ (HFC) ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
RBI ਨੇ ਇਹ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਐਕਟ, 1934 ਦੀ ਧਾਰਾ 45-IA(6) ਤਹਿਤ ਮਿਲੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਰੱਦ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ 29 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦਰਮਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੈ। RBI ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰੱਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਹੁਣ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 45-I ਤਹਿਤ ਗ਼ੈਰ-ਬੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ।
ਦੂਜੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਰਿਲੀਜ਼ ਵਿੱਚ RBI ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 13 NBFCs ਅਤੇ ਇਕ ਹਾਊਸਿੰਗ ਫਾਇਨਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਸਰੰਡਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਸਰੰਡਰ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ NBFI ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣਾ, ਅਣਰਜਿਸਟਰਡ ਟਾਈਪ-I NBFC ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ ਪੂਰੇ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਮਿਲਣ, ਰਲੇਵੇਂ, ਭੰਗ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸਵੈ-ਇੱਛਤ ਹਟਾਏ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੋਂਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। RBI ਦੀ ਜਾਰੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਪਤੇ, ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਮਿਤੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ NBFC ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ RBI ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਸਫ਼ਾਈ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਗਾਹਕਾਂ ਅਤੇ ਜਮ੍ਹਾਂਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ NBFC ਨਾਲ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ RBI ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਥਿਤੀ ਜਾਂਚ ਲੈਣ।
ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ
- RBI ਨੇ 49 NBFCs ਦੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ 1 ਤੋਂ 29 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦਰਮਿਆਨ ਜਾਰੀ ਹੋਏ।
- ਕਾਰਵਾਈ RBI ਐਕਟ, 1934 ਦੀ ਧਾਰਾ 45-IA(6) ਤਹਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ; ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ NBFI ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ।
- 13 NBFCs ਅਤੇ ਇਕ ਹਾਊਸਿੰਗ ਫਾਇਨਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸਰੰਡਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
- ਸਰੰਡਰ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬੰਦ ਕਰਨਾ, ਮਿਲਣ/ਰਲੇਵਾਂ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੋਂਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
- ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੈ; ਪੂਰੀ ਸੂਚੀ RBI ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਟਿੱਪਣੀ ਲਿਖੋ