ਬਠਿੰਡਾ: ਝੋਨੇ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਮੁੜ ਵਧਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਮੰਗਲਵਾਰ (20 ਅਕਤੂਬਰ) ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਖੇਤ-ਅੱਗ ਦੇ 36 ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਰਜ ਕੁੱਲ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 404 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (388 ਕੇਸ) ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਰਾਲੀ-ਅੱਗ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸੂਬਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਅਧਾਰਿਤ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ 215, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 187, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ 61, ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ 9 ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੱਤ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੁੱਲ 1,265 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਪੰਜ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ 94 ਕੇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਹੋਏ — ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 36, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ 18-18, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 12 ਅਤੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ 10।

ਸਰਹੱਦੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਹੌਟਸਪੌਟ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਤਰਨਤਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 198 ਕੇਸ ਦਰਜ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਦੋਂਕਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ 117 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਅੰਤਰ-ਪੁਲਾੜ ਨਿਗਰਾਨੀ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁਣ ਤੱਕ 123 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 18 ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਨ।

ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਧਾਰਾ 223 ਭਾਰਤੀਯ ਨਿਆਇ ਸੰਹਿਤਾ (ਸਰਕਾਰੀ ਹੁਕਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ) ਤਹਿਤ 27 FIR ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ — ਤਰਨਤਾਰਨ ਵਿੱਚ 15, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਤੇ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ, ਸੰਗਰੂਰ ਤੇ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ। 126 ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 6.40 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 2.60 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਵਸੂਲ ਵੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 100 ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਐਂਟਰੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ — ਤਰਨਤਾਰਨ ਵਿੱਚ 70, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ 19, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਵਿੱਚ 6, ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ 4 ਅਤੇ ਸੰਗਰੂਰ ਵਿੱਚ 1। ਨਾਲ ਹੀ 152 ਨੋਡਲ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਤੇ ਕਾਰਨ-ਦੱਸੋ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਵਾ ਗੁਣਵੱਤਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਮਿਸ਼ਨ (CAQM) ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰਾਂ ਅਤੇ ਐਸਐਸਪੀ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਵਧ ਰਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ‘ਤੇ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਮੰਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਜਵਾਬ 21 ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਟੀਮ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਕੇ ਖੇਤ-ਅੱਗ ਰੋਕਣ ਲਈ ਹਰ ਸੰਭਵ ਉਪਾਅ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ 3 ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਸਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਕਿਸਾਨ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਦੁਪਹਿਰ ਬਾਅਦ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ

• ਮੰਗਲਵਾਰ (20 ਅਕਤੂਬਰ) ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਦੇ 36 ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਦਰਜ ਹੋਏ
• ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ 404 ਮਾਮਲੇ — ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (388) ਤੋਂ ਅੱਗੇ
• ਤਰਨਤਾਰਨ (198) ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ (117) ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਹੌਟਸਪੌਟ
• 27 FIR ਦਰਜ, 6.40 ਲੱਖ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਮੁਆਵਜ਼ਾ, 100 ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਐਂਟਰੀ
• CAQM ਦੀ ਟੀਮ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੌਰੇ ‘ਤੇ; ਦੁਪਹਿਰ 3 ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਸਖ਼ਤ